Zilveren Kruis: “Een krachtige methodiek heeft verandering van binnenuit op gang gebracht. Wat we buiten willen bereiken laten we binnen zien”.

4. Wat was het belangrijkste dilemma en hoe is daarmee omgegaan?

Een belangrijk leerpunt voor Tiemen en Liesbeth was dat elke regio een sterke eigen dynamiek kent. Niet alleen bleken er verschillen in het inzicht in de lopende projecten, soms voelde het beoordelen van projecten portfolio’s voor zorgaanbieders als ‘over ons’ en niet ‘met ons’. Maar zodra we de regio zelf betrokken, bleek de methodiek juist kritische, vaak terechte, vragen op te roepen.

“Het mooie was dat juist vanuit die kritische houding de regionale partijen zelf vragen begonnen te stellen over de inhoud van het portofolio en constructief meedachten. En dat was precies de bedoeling. Dan voer je de goede discussie. Keuzes maken is niet per se heel makkelijk, wel noodzakelijk Om de transitie te kunnen maken naar andere systemen en anders denken, moet je die hobbel over.”

Aan de andere kant van het spectrum waren er ook regio’s waar het maken van het portfolio heel gestroomlijnd verliep. “Als de samenwerking tussen Zilveren Kruis en zorgaanbieders al goed verloopt en er is onderling veel vertrouwen, dan heb je echt een gezamenlijke methodiek in handen om een beeld te vormen van het portfolio. Een transitie begint met relaties opbouwen. Daarna kun je dingen doen die impact hebben.” Vanuit dat laatste hebben wij ook met zorgaanbieders de beweging van zorg naar gewoon leven opgezet, daarmee delen wij goede voorbeelden en ondersteunen zorgaanbieders om de transitie te maken.

Uiteindelijk heeft de portfolio-methodiek in alle regio’s geleid tot betere bestuurlijke gesprekken met meer eenheid in taal. Liesbeth vergelijkt het proces met een dans. “We willen meer sturing geven in de regio’s en hebben daar een bepaald beeld van. Dat beeld kunnen we alleen realiseren als we allemaal hetzelfde doel voor ogen hebben. Je hebt draagvlak nodig. We hebben veel geleerd over het belang van meedenken in transitiestappen naar de stip op de horizon. Daar draagt dit aan bij.”

Tiemen: “We hebben gekozen voor een gefaseerde aanpak en niet voor een ‘harde klap’ in een keer. Dat was een dilemma. We hebben ons echt wel afgevraagd of we het niet beter in één keer hadden kunnen doen, met alle regio’s tegelijk. In dit soort vernieuwingen weet je van tevoren niet wat eruit komt. Zelf word ik enthousiast van ‘ver weg’ en resultaat boeken. Maar dat heeft niet iedereen. In dit soort processen blijkt maar weer hoe belangrijk het is om te zeggen: ‘We weten nog niet hoe het eruit komt te zien. Als het ongemakkelijk voelt, kom dan bij ons. Maar dit is wat we doen’.”

Annelies benadrukt dat de keuze voor een gefaseerde aanpak ook te maken had met de werkdruk per regio. “Mensen hebben in de executie ook andere dingen te doen. Daar moet je in meebewegen. Wat zeker hielp in het hele proces was de open dialoog die we met Liesbeth en Esther Tiggelman hadden. Elke twee tot drie weken schakelden we hoe het ging. Daardoor hebben we elkaar echt geholpen. Wij als adviseurs en jullie als intern. Wat voor ons heel duidelijk werd: iedereen zit erin om de zorg beter te maken, vanuit de eigen rol. Wij hebben iets gemaakt dat bijdraagt aan samen maken en doen, vanuit een gelijkwaardige samenwerking.”